İstanbul Tekstil ve Ticaret Üniversitesi ile Cenevre Hukuk Okulu Arasında 5 Yıllık Ortaklık

İTTÜ ve Cenevre Hukuk Okulu'ndan Tekstil Sektörüne Stratejik İşbirliği

İstanbul Tekstil ve Ticaret Üniversitesi (İTTÜ) ile University of Geneva Law School arasında imzalanan 5 yıllık işbirliği anlaşması, Türk tekstil sektörünün kronik açıklarından biri olan uluslararası ticaret hukuku uzmanlığını doğrudan sektöre kazandırmayı hedefliyor. Anlaşma kapsamında her yıl 30 lisansüstü öğrenci, Cenevre'de 6 haftalık yoğun bir programa katılacak ve tekstil ihracatına özgü hukuki altyapıyı yerinde öğrenecek.

Türkiye, AB ve ABD başta olmak üzere 180'den fazla ülkeye tekstil ve hazır giyim ihraç eden küresel bir tedarikçi konumundadır. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre tekstil ve hammaddeleri sektörü, 2023 yılında yaklaşık 10 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirmiştir. Bu ölçekteki bir ticaret hacminde sözleşme uyuşmazlıkları, marka ihlalleri ve gümrük engelleri gibi hukuki riskler, firmaların rekabet gücünü doğrudan etkileyen kritik maliyet kalemleri haline gelmektedir. İşte bu boşluğu kapatmak üzere tasarlanan program, sektörün ihtiyaç duyduğu nitelikli insan kaynağını sistematik biçimde üretmeyi amaçlıyor.

Program İçeriği: Sektöre Özgü Hukuki Müfredat

Cenevre'deki 6 haftalık yoğun program, tekstil ticaretinin tüm hukuki boyutlarını kapsayan beş ana modülden oluşuyor:

Uluslararası Satım Hukuku (CISG): BM Uluslararası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Antlaşma, Türkiye'nin de taraf olduğu ve ihracat sözleşmelerinde sıklıkla uygulanan temel hukuki çerçevedir. Öğrenciler, tekstil alım-satım sözleşmelerinde sorumluluk sınırları, teslim koşulları ve uyumsuzluk halleri gibi pratik senaryolar üzerinden bu mevzuatı derinlemesine inceleyecek.

Fikri Mülkiyet Hakları (Marka, Patent, Tasarım): Türk tekstil firmalarının AB pazarında karşılaştığı en yaygın sorunların başında marka taklidi ve tasarım ihlalleri gelmektedir. Program, EUIPO (Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Ofisi) nezdinde marka ve tasarım tescil süreçlerini, patent korumasını ve ihlal davalarını ele alacak.

Gümrük ve İhracat Kontrolü: AB'nin tekstil ithalatına uyguladığı menşe kuralları, tarife sınıflandırmaları ve ithalat kotaları, ihracatçı firmaların sıklıkla takıldığı teknik engellerdir. Bu modül, gümrük uyum süreçlerini ve ihracat kontrol rejimlerini uygulamalı vakalar üzerinden aktaracak.

Tahkim ve Uyuşmazlık Çözümü: Uluslararası Ticaret Odası (ICC) ve İsviçre Tahkim Merkezi gibi kurumlar nezdinde yürütülen tahkim süreçleri, tekstil sektöründeki ticari anlaşmazlıkların çözümünde giderek daha fazla tercih edilmektedir. Öğrenciler, tahkim dilekçesi hazırlama ve duruşma simülasyonları gibi pratik uygulamalarla bu süreci öğrenecek.

Sürdürülebilirlik Mevzuatı (AB Yeşil Mutabakatı): Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamında tekstil sektörünü doğrudan etkileyen Sürdürülebilir Ürünler Yönetmeliği (ESPR) ve Kurumsal Sürdürülebilirlik Durum Tespiti Direktifi (CSDDD), 2025 itibarıyla AB'ye ihracat yapan tüm firmalar için uyum zorunluluğu doğurmaktadır. Bu modül, söz konusu mevzuatın tekstil tedarik zincirine yansımalarını ve uyum stratejilerini ele alacak.

 *Görsel: RDNE Stock project (Pexels) — Tekstil ihracatında uluslararası ticaret hukuku ve gümrük belgeleri*

Kariyer ve Sektörel Etki

Programı tamamlayan mezunlar; uluslararası tekstil ve hazır giyim firmalarının ihracat departmanlarında, hukuk danışmanlık şirketlerinde ve Ticaret Bakanlığı ile İhracatçı Birlikleri gibi kamu kurumlarında görev alabilecek. Özellikle AB mevzuatına uyum danışmanlığı, son yıllarda Türk tekstil sektöründe hızla büyüyen bir hizmet alanı haline gelmiştir. Yeşil Mutabakat uyum süreçleri, ürün pasaportu gereklilikleri ve tedarik zinciri şeffaflığı gibi konularda uzman ihtiyacı, önümüzdeki 5 yıl içinde belirgin biçimde artması beklenmektedir.

Cenevre'nin uluslararası tahkim ve ticaret hukuku alanındaki merkezi konumu, öğrencilere ICC, WIPO ve WTO gibi kurumlarla doğrudan temas imkânı da sunmaktadır. Bu ağ, mezunların kariyerlerinin ilk yıllarında somut bir rekabet avantajına dönüşebilir.

Üretici ve İhracatçı Firmalar İçin Pratik Yansımalar

Bu işbirliği, yalnızca akademik bir gelişme olarak değil, sektörün orta vadeli insan kaynağı planlaması açısından da değerlendirilmelidir. Yılda 30 mezun, beş yıllık program süresince toplamda 150 uzman anlamına gelmektedir. Orta ve büyük ölçekli tekstil ihracatçıları için bu mezun havuzu, ihracat sözleşmesi yönetimi, fikri mülkiyet koruması ve AB uyum süreçlerinde içselleştirilmiş uzmanlık sağlayacak nitelikli bir işgücü kaynağı oluşturacaktır.

Küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) ise bu mezunları dış kaynaklı danışmanlık hizmeti olarak değerlendirebilir. Özellikle ilk kez AB pazarına açılmayı planlayan ya da mevcut ihracat süreçlerinde hukuki uyum sorunlarıyla karşılaşan firmalar, bu programdan yetişen uzmanlarla çalışarak hem maliyet hem de risk yönetimi açısından avantaj elde edebilir.